میلگرد دورپیچ چیست و چه کاربردی دارد؟

میلگرد دورپیچ به منظور افزایش مقاومت کششی سازه های گوناگون مورد استفاده قرار می گیرد و دارای کاربردهای مختلفی می باشد.

بحث افزایش مقاومت و شکل پذیری ستون ها در سازه های بتنی (چه سازه های بتن پیش تنیده و چه سازه های بتن آرمه) از اهمیت زیادی برخوردار است. میلگردهای دورپیچ از جمله راهکارهایی هستند که با هدف دستیابی به بیشترین سطح مقاومت کششی و بهبود عملکرد سازه مورد استفاده قرار می گیرند.

میلگرد دورپیچ از چه نوع میلگردی است؟

این میلگرد بر اساس استانداردهای بین المللی در دو دو نوع ساده و آجدار تولید می شود. آن دسته از میلگردها که ساده هستند دارای سطح یکنواختی می باشند و آن دسته از میلگردها که آجدار می باشند به صورت مارپیچی شکل می باشند.

آرماتورهای دورپیچ، از کیفیت و مقاومت بسیار بالایی برخوردار هستند و برای ساخت و سازهای مختلف به کار می روند. این آرماتورها می توانند مقاومت بتن را افزایش دهند. به علاوه اثرگذاری قابل توجه این میلگرد در مقاومت موجب خروج از پوسته بتن می شود و این تأثیرات با تغییر شکل بهبود پیدا می کند.

کاربردهای میلگرد دورپیچ چیست؟

این میلگردها در ساخت و سازهای مختلفی مورد استفاده قرار می گیرند. هر سازه بزرگ و پروژه عمرانی بزرگ مقیاسی را می توان با استفاده از میلگردهای دورپیچ، پیاده سازی نمود. مواردی که باید مورد توجه قرار بگیرند تا این میلگردها در کاربردهای خود به خوبی عمل کنند، عبارتند از:

• از نگه دارهای ایده آل به منظور نگه داشتن سرستون ها استفاده شود.
• فاصله میلگردها در ستون حتماً 25 تا 75 میلی متر باشد.
• میلگردها در ستون های قارچی با سرستون باید تا اندازه ای استمرار داشته باشند که قطر ستون به اندازه نیمی از قطر ستون ها باشد.
• قطر میلگردها باید دست کم 6 میلی متر باشد تا سازه به بیشترین مقاومت برسد.
• نصب آرماتورها باید از روی فونداسیون تا پایین ترین خاموت در طبقه هایی بالایی انجام شود.

با رعایت این نکات می توان از میلگرد دورپیچ در موارد زیر استفاده نمود:

• ستون بتنی: این میلگردها می توانند در ستون به کار روند. این میلگردها به مهار بهتر بتن موجود در ستون ها کمک می کند تا دچار شکست یا آسیب دیدگی نشود.
• تیرهای بتنی: این میلگردها می توانند در تیرها به کار روند تا عملکرد آنها بهبود پیدا کنند. به طور مثال با بکارگیری میلگردها قطعاً تنش ها به صورت یکنواخت توزیع می شود.
• پایه ها و ستون های پل: میلگردها در این کاربرد می توانند در برابر نیروهای دینامیکی، ارتعاشات و بارهای متغیر به خوبی عکس العمل نشان دهند.
• ساخت سازه های مقاوم در برابر زمین لرزه: این میلگردها موجب افزایش مقاومت در برابر نیروهای زمین لرزه می شوند و از تغییر شکل زیاد و چشمگیر جلوگیری می کنند.

علت استفاده از میلگرد دورپیچ چیست؟

آن چیزی که موجب شده است سازندگان به فکر استفاده از این میلگردها بیفتند، ممانعت از ترک خوردگی و جلوگیری از کمانش میلگردهای طولی می باشد. این میلگردها می توانند این دو خواسته را اجابت کنند.

کارایی این میلگردها در ساخت سازه عبارتند از:

1- محصور کردن بتن

بتن در معرض فشار میل دارد که به طرفین پخش شود. چنانچه این انبساط تحت کنترل نباشد، مقاومت واقعی بتن به کمترین میزان می رسد. این میلگردها همانند یک قفسه پیوسته ایفای نقش کرده و مانع از باز شدن بتن می شوند. لذا مقاومت فشاری افزایش پیدا می کند و ستون ها پایدارتر می شوند.

2- ممانعت از کمانش میلگردهای طولی

میلگردهای اصلی ستون در صورت عدم مهار شدن، در معرض فشار حتماً تاب نمی آورند و خم می شوند. اما این میلگردها موجب فیکس نگه داشتن میلگردهای طولی در موقعیت خود و ممانعت از ناپایداری آنها می شوند.

3- بهبود عملکرد سازه در زمین لرزه

ستون بایستی در بارگذاری های رفت و برگشتی مانند زمین لرزه کاملاً شکل پذیر باشند و اصلاً شکننده رفتار نکنند. این میلگردها موجب افزایش جذب انرژی، جلوگیری از شکست ناگهانی و اختصاص زمان بیشتر برای مدیریت بحران در زمان وقوع زمین لرزه می شوند.

انواع میلگردهای دورپیچی کدامند؟

این میلگردها که به میلگردهای اسپیرال شناخته می شوند، دارای انواع مختلفی هستند که با آنها آشنا می شویم:

• میلگردهای دورپیچ مارپیچی: این میلگردها به شکل یک فنر پیوسته و مارپیچ می باشند که در پیرامون میلگردهای طولی در پیچ است. در این شرایط، یک میلگرد بدون قطع از پایین تا بالای عضو استمرار دارد.
• میلگردهای دورپیچی حلقوی: در این مدل، میلگرد پیوسته ای به کار نرفته است و حلقه های جداگانه به کار رفته است که در حد فاصل معین در طول ستون نصب می شوند. این حلقه ها به صورت دایره ای یا چند ضلعی می باشند.
• میلگردهای دورپیچی ترکیبی: در بعضی پروژه ها با توجه به سبک پلان، باید میلگردهای مارپیچی و خاموت با یکدیگر به کار روند. این وضعیت در نقاط بحرانی ستون ها بیشتر به چشم می خورد. چرا که این نقاط به تقویت بیشتری نیاز دارند.

تفاوت میلگردهای دورپیچ و خاموت چیست؟

هر دو در نقش آرماتور عرضی به کار می روند. ولی عملکرد، چگونگی اجرا و اثرات بر عملکرد سازه در آنها متفاوت می باشد.

تفاوت های این دو را در جدول زیر نشان داده ایم:

سخن پایانی

میلگرد دورپیچ با هدف اطمینان از ساخت سازه های بلند در بیشترین سطح مقاومت در بخش های مختلف مانند ستون ها به کار می رود. این میلگردها از فولاد نرم یا فولاد سخت تولید شده اند. نصب این میلگردها با استفاده از دستگاه قابل انجام است اما چنانچه قرار باشد این کار به صورت دستی انجام شود، باید مهارت انجام این کار در مجریان کار وجود داشته باشد.

کاری که این میلگردها انجام می دهند، بهبود استحکام و مقاومت بتن می باشد. این آرماتورها در برابر بار، مقاومت زیادی دارند. در نتیجه می توانند زمانی که زمین لرزه و رانش رخ دهد، عکس العمل خوبی نشان دهند و موجب حفظ ساختار سازه شوند.