فوم بتن در سرما

اجرای فوم بتن در سرما نیازمند اقدامات ویژه ای برای حفظ کیفیت و دوام نهایی است. کاهش دمای محیط به زیر ۵+ درجه سانتی گراد باعث شده، تا فرایند هیدراتاسیون را با اختلال روبرو شود. همچنین خطر یخ زدگی آب اختلاط را افزایش می دهد.

اجرای فوم بتن در سرما به دلیل کاهش سرعت گیرش و احتمال یخ‌زدگی آب، نیازمند دقت بیشتری است. برای جلوگیری از افت کیفیت، باید مصالح را پیش‌گرم کرد، از ضدیخ استاندارد استفاده نمود، محل اجرا را عایق کرد و سطح بتن را به‌خوبی پوشاند. همچنین اجرای اسکرید می‌تواند به افزایش دوام، استحکام و محافظت از فوم بتن در برابر سرما و یخبندان کمک کند.

چرا اجرای فوم بتن در سرما چالش برانگیز است؟

هنگامی که دمای محیط از محدوده ی استاندارد یعنی ۵+ درجه سانتی گراد پایین تر می رود، اجرای فوم بتن در سرما به چالشی جدی برای پیمانکاران تبدیل می گردد. فرایند هیدراتاسیون سیمان، یک واکنش شیمیایی گرمازا اما وابسته به دماست و با سرد شدن هوا، سرعت این واکنش به شدت کاهش می یابد. آب موجود در مخلوط، پیش از آنکه واکنش شیمیایی به پایان برسد، ممکن است یخ بزند.

خب این پدیده، ساختار ظریف حباب ها را تهدید می کند. این حباب ها که نقش اصلی در سبک سازی و عایق بندی حرارتی دارند، در برابر یخ زدگی بسیار آسیب پذیر هستند. اگر آب درون این حباب ها منجمد شود، دیواره های سلولی تخریب شده و مقاومت نهایی بتن به طور چشمگیری کاهش می یابد.

بر اساس آیین نامه های معتبر بتن ریزی در هوای سرد، دمای مخلوط بتن و محیط پیرامون آن باید همواره بالاتر از ۵+ درجه سانتی گراد حفظ شود و این شرط، برای فوم بتن در سرما از اهمیت زیادی برخوردار است. استفاده از دستگاه های فوم زن مجهز به سیستم های گرمایشی یا قابلیت کنترل دما، یکی از راهکارهای مؤثر برای حفظ کیفیت نهایی بتن محسوب می شود. نادیده گرفتن این کار ها، می تواند عواقب جبران ناپذیری را به همراه داشته باشد. این چالش ها در مناطقی با زمستان های طولانی و دمای بسیار پایین، به مراتب جدی تر و حیاتی تر می شوند.

بهترین روش های پیشگیری از یخ زدگی فوم فوم بتن در سرمای زیر +5 °C

برای این که فوم بتن در سرما درگیر چالش هایی مثل یخ زدگی نشود، باید روش هایی را بکار بندیم، که به شرح زیرند:

• پیش گرمایش مصالح

یکی از مؤثرترین روش ها برای مقابله با سرمای شدید، افزایش دمای اولیه ی مواد تشکیل دهنده است و این کار، تأثیر مستقیمی بر کیفیت نهایی فوم بتن خواهد داشت. آب اختلاط، ماسه، و سیمان را می توان با استفاده از هیتر یا سیستم های گرمایش موقت، به دمایی بین ۱۵ تا ۲۰ درجه رساند. این افزایش دما، نه تنها سرعت هیدراتاسیون را بالا می برد، بلکه زمان یخ زدگی را نیز به تعویق می اندازد.

• استفاده از ضدیخ مخصوص بتن

انتخاب یک ضد یخ استاندارد و با کیفیت، از جمله حیاتی ترین تصمیمات در اجرای فوم بتن در سرما محسوب می شود و این افزودنی باید کاملاً فاقد کلر باشد. مواد کلردار، علاوه بر خورندگی میلگردها، به ساختار حبابی بتن نیز آسیب می رسانند و کیفیت نهایی را به شدت کاهش می دهند. ضدیخ های مناسب، نقطه ی انجماد آب را پایین آورده و واکنش های شیمیایی را تسریع می کنند.

• عایق بندی محیط

ایجاد یک محیط محافظ در اطراف محل بتن ریزی، از نفوذ سرمای بیرون جلوگیری کرده و دمای داخل را در محدوده ی استاندارد نگه می دارد و این اقدام، برای فوم بتن در سرما نقشی حیاتی ایفا می کند. دیواره ها و کف پروژه را می توان با ورق های یونولیت، پلی استایرن، یا فویل های چند لایه پوشاند. در پروژه های بزرگ، استفاده از داربست های موقت و پوشش های برزنتی نیز بسیار مؤثر خواهد بود.

• پوشش سطح

بلافاصله پس از اتمام بتن ریزی، باید سطح کار را با لایه های محافظ پوشاند تا از دست رفتن حرارت و رطوبت جلوگیری شود و این اقدام، از الزامات اساسی فوم بتن در سرما به شمار می رود. نایلون ضخیم، گونی مرطوب، یا برزنت مناسب، مانند یک لایه ی محافظ عمل می کنند و شرایط کیورینگ را پایدار نگه می دارند. در مناطق سردسیر، استفاده از چندین لایه پوشش و بررسی دوره ای آنها در طول شبانه روز، توصیه می گردد.

• اجرای مراحل به صورت اصولی و گام به گام

در دماهای بسیار پایین، اجرای بتن در لایه های ضخیم، خطر یخ زدگی در عمق را افزایش می دهد و به همین دلیل، برای فوم بتن در سرما بهتر است کار را در چند مرحله و با ضخامت های کمتر انجام داد. این روش، به هر لایه فرصت می دهد تا پیش از گیرش نهایی، فرایند هیدراتاسیون را به خوبی طی کند و دمای داخلی خود را حفظ نماید. اجرای چندلایه، ریسک ترک خوردگی را کاهش داده و دوام نهایی کف سازی را افزایش می دهد.

• کنترل رطوبت

در هوای سرد، میزان تبخیر آب کاهش می یابد، اما وزش باد سرد می تواند سطح بتن را به سرعت خشک کرده و فرایند هیدراتاسیون را متوقف سازد و این نکته، در مورد فوم بتن در سرما بسیار حائز اهمیت است. برای جلوگیری از این مشکل، باید سطح بتن را تا چند روز پس از اجرا، به طور مداوم مرطوب نگه داشت. استفاده از اسپری آب در ساعات مشخص یا پوشاندن سطح با گونی های خیس، از جمله راهکارهای مؤثر در این زمینه هستند.

چرا باید برای اجرای فوم بتن در سرما از کفسازی اسکرید استفاده کنیم؟

در اجرای فوم بتن در سرما بایستی به سراغ کفسازی اسکرید رفت، آن هم به دلایل زیر:

• حفظ تراکم و انسجام

لایه ی فوم بتن، به دلیل تخلخل بالا، در برابر فشارهای موضعی آسیب پذیر است. اجرای اسکرید، کل سطح را یکپارچه و مقاوم می سازد. فوم بتن در سرما با این پوشش، از دوام و یکپارچگی بیشتری برخوردار خواهد شد. دستگاه اسکرید، ملات را به طور یکنواخت پخش و متراکم می کند. این کار از ایجاد حفره های خالی و نقاط ضعف در سطح جلوگیری می نماید.

• تنظیم دقیق شیب و تراز

عدم رعایت شیب بندی مناسب، به آب گرفتگی و هدایت نامناسب آب می انجامد. اسکرید مکانیزه، سطحی کاملاً صاف، تراز، و دارای شیب دلخواه ایجاد می کند. فوم بتن با این روش، از نظم و دقت بالایی بهره مند می شود. این دقت، از تجمع آب در نقاط مختلف جلوگیری کرده و عمر کف سازی را افزایش می دهد.

• کنترل رطوبت و حرارت

لایه ی اسکرید، نقش محافظ دوگانه در برابر رطوبت و حرارت ایفا می کند. این لایه، رطوبت را به طور متعادل در سطح نگه می دارد. فوم بتن در سرما از نفوذ سرما به عمق لایه ی فوم در امان می ماند. در مناطق سردسیر، اسکرید مانند عایق ثانویه عمل می نماید. همچنین از هدررفت حرارت داخلی جلوگیری کرده و شرایط کیورینگ را پایدار می سازد.

• افزایش مقاومت در برابر سیکل های یخبندان

تکرار سیکل های ذوب و یخبندان، از عوامل اصلی تخریب کف پوش هاست. اسکرید با بستن منافذ سطحی، نفوذپذیری را کاهش می دهد. فوم بتن با این پوشش، طول عمر بیشتری پیدا می کند. این کار، مقاومت سازه را در برابر یخ زدگی بالا می برد. همچنین از نفوذ آب به درون حباب ها و انبساط ناشی از یخ زدگی جلوگیری می کند.

• آماده سازی ایده آل برای کف پوش

اسکرید، سطحی صاف، هموار، و بدون موج یا نشست ایجاد می کند. این سطح ایده آل، نصب انواع کف پوش ها را آسان می سازد. فوم بتن در سرما با این روش، بستری بی نقص برای پوشش نهایی فراهم می آورد. همچنین چسبندگی کف پوش نهایی به سطح، به مراتب افزایش می یابد. دیگر نگرانی از بابت موج دارشدن یا نشست موضعی وجود ندارد.

کلام آخر

اجرای فوم بتن در سرما با رعایت اصول فنی و استفاده از روش های مناسب، کاملاً قابل اجرا و موفق خواهد بود. پیش گرمایش مصالح، استفاده از ضدیخ های استاندارد، عایق بندی محیط، و پوشش سطح، از جمله اقداماتی هستند که کیفیت نهایی را تضمین می کنند. همچنین اجرای لایه ی اسکرید، نقش مؤثری در افزایش دوام، تنظیم شیب، و مقاومت در برابر سیکل های یخبندان ایفا می نماید.